Cyflwynir gan: Faaiza Bashir (Ymddiriedolaeth Gofalwyr Cymru); Edward Janes (Prifysgol Caerdydd); Jen Lyttleton-Smith (Prifysgol Caerdydd)

CRYNODEB: Weithiau, disgrifir gofalwyr teuluol fel ‘byddin anweledig’ – grŵp mawr o ddinasyddion sy’n cynnal cyfran sylweddol o strategaeth gofal cymdeithasol y genedl. Mae gofalwyr sy’n blant, o’r enw ‘gofalwyr ifanc’ yn aml, yn grŵp sy’n arbennig o agored i niwed yn y ‘fyddin’ hon. Mae polisi ac ymarfer cyfredol ar gyfer adnabod a chefnogi gofalwyr ifanc yn amrywio ar draws Awdurdodau Lleol Cymru, ac mae lefel neu natur gweithgarwch ymyrryd yn cael eu harholi ymhellach.

Mae gan y grŵp hwn anghenion sylweddol ac amrywiol, ynghyd â phrofiadau gwahanol o darfiadau personol gan ddibynnu ar eu hamgylchiadau a’r lefel o ofal sydd ei hangen ar aelodau eu teulu. Gallai addysg ac iechyd gynnig cefnogaeth sylweddol i’r plant a’r bobl ifanc hyn, ond mae ymchwil yn dangos ei bod hi’n anodd eu hadnabod a’u cefnogi yn effeithiol. Yn rhannol, mae hyn oherwydd diffyg cynllunio strategol ac arweiniad clir, tra bod y rhan fwyaf o ofalwyr ifanc yn sôn am anawsterau o ran cael cydnabyddiaeth am y gwaith gwerthfawr y maent yn ei wneud.

Mae’r gweithdy hwn yn canolbwyntio ar rannu gwybodaeth o ymchwil ddiweddar Prifysgol Caerdydd, a mewnwelediad a strategaeth ynglýn â pholisïau gan elusen genedlaethol Ymddiriedolaeth Gofalwyr Cymru. Rydym yn hwyluso trafodaethau a arweinir gan ymarferwyr ynghylch profiadau cyffredin ac amrywiol o geisio cefnogi gofalwyr ifanc yn y ffordd orau, a datblygu dulliau ac argymhellion ar y cyd er mwyn gwella’r ddarpariaeth yng Nghymru. Ni ddylai unrhyw blentyn neu berson ifanc fod dan anfantais yn eu bywydau am fod yn ofalwr ifanc; mae’r gweithdy hwn yn cynnig y cyfle i ychwanegu eich profiad a’ch arbenigedd at y drafodaeth genedlaethol am sut gallwn eu gweld, gwrando arnynt a’u cefnogi’n well.