Gofalwyr Du a Lleiafrifoedd Ethnig

Mae prinder ymchwil am ofalwyr Du a Lleiafrifoedd Ethnig.  Ychydig iawn rydyn ni’n ei wybod am brofiadau’r grŵp hwn, y gefnogaeth ffurfiol ac anffurfiol sydd ar gael ar eu cyfer, ac a ydynt yn manteisio arni. 

Nod yr astudiaeth PhD hon oedd pontio’r bwlch hwn trwy gyfweld â gofalwyr Ethnig Du a Lleiafrifoedd, yng Nghymru a Lloegr.  Trwy gyfweliadau manwl ansoddol, roedd yn bosibl edrych ar eu profiadau o gefnogaeth ffurfiol ac anffurfiol, a chefnogaeth oedd yn fuddiol iddyn nhw a’u teulu.  

Er mai ymchwil gyda rhieni gofalwyr plant â chyflyrau sy’n cyfyngu ar fywyd oedd hon, mae’r canfyddiadau’n berthnasol ar draws gofal cymdeithasol (ar gyfer gwasanaethau oedolion a phlant), o ran cynnig cefnogaeth i ofalwyr Du a Lleiafrifoedd Ethnig. Cafwyd cipolwg defnyddiol ar brofiadau’r grŵp hwn.  

Mae’r cyflwyniad yn canolbwyntio ar y cyferbyniad rhwng yr hyn a gredwyd yn flaenorol am y gefnogaeth deuluol a chymunedol sydd ar gael ar gyfer y grŵp hwn o deuluoedd, a datganiad y gofalwyr eu hunain. Mae’r pynciau a drafodwyd yn y cyfweliadau yn cynnwys gofalwyr Du a Lleiafrifoedd Ethnig yn disgrifio eu profiadau o ofalu, cefnogaeth gan deulu a ffrindiau, rôl crefydd, yn ogystal â’u profiadau o wasanaethau gan y GIG, hosbisau, gofal cymdeithasol ac addysg. 

Cyflwynydd: Dr Wahida Kent, Darlithydd Gwaith Cymdeithasol, Prifysgol De Cymru.

Amser: 1:30y.p – 2:30 y.p

Dyddiad: 12ydd Mai 2021

Gweithio mewn partneriaeth â theuluoedd trwy gyfarfodydd cyfranogol

Mae yna sawl model ar gyfer cynnwys aelodau o’r teulu mewn penderfyniadau lle mae pryderon am blentyn, yn hytrach na gwneud penderfyniadau allweddol mewn cynhadledd achos dan arweiniad proffesiynol.

Mae’r modelau hyn yn cynnwys cynadleddau grwpiau teulu, y model a ddefnyddir fwyaf yn y DU. Mae’r gweminar hwn yn cynnwys trosolwg o dystiolaeth ymchwil ryngwladol am gyfarfodydd penderfynu ar y cyd â theuluoedd a chyflwyniad ar sut mae dau awdurdod lleol yn Lloegr wedi ehangu’r defnydd o gyfarfodydd o’r fath yn ddiweddar.

Mae’r trosolwg ymchwil yn cynnwys canfyddiadau adolygiad systematig o dystiolaeth ar ganlyniadau ac adolygiad realistig sy’n canolbwyntio ar sut y gall cyfarfodydd alluogi teuluoedd i gymryd rhan lawn yn y broses o wneud penderfyniadau. Mae’r cyflwyniad ymarfer yn ymdrin ag enghraifft o sut mae cynadleddau grwpiau teulu a chynadleddau cyfranogol amddiffyn plant wedi disodli cynadleddau achos traddodiadol.

Siaradwyr: Jonathan Scourfield a Lorna Stabler (CASCADE, Prifysgol Caerdydd) a Kathy Nuza, Prif Arweinydd, Gwasanaeth Cynhadledd Grwpiau Teulu Bi Borough (Kensington a Chelsea a San Steffan)

Amser: 11yb – 12yp

Dyddiad: 26ydd Mai 2021

Fframwaith Ymarfer Ailuno NSPCC: fframwaith wedi’i lywio gan dystiolaeth i wneud penderfyniadau parhaol diogel i blant dan ofal.

Mae’r sesiwn yn cynnig trosolwg o’r Fframwaith Ymarfer Ailuno, fframwaith cynhwysfawr sy’n dwyn ynghyd mewnwelediadau ymchwil, arweiniad ymarferol ac adnoddau i gynorthwyo ymarferwyr i gasglu tystiolaeth gadarn a gwneud penderfyniadau proffesiynol strwythuredig ynghylch parhauster diogel.

Mae’r Fframwaith yn cynrychioli cyfle i fynd i’r afael â chanfyddiadau ymchwil, bod llawer o blant sy’n dychwelyd adref o ofal yn profi camdriniaeth ac esgeulustod pellach neu bod yr lleoliad yn chwalu (gan arwain at ddychweliad i ofal weithiau) (DfE, 2013; Farmer, 2011; Wade, 2011).  Mae’r cyflwyniad yn tynnu sylw at sut y gall asesiad, cynllunio a chefnogaeth gref i blant a theuluoedd newid y tebygolrwydd y bydd plentyn yn dychwelyd i ofal ar ôl i benderfyniad ailuno gael ei wneud. 

Gwerthuswyd effeithiolrwydd y Fframwaith yn 2016, gydag astudiaeth yn dangos bod bron pob plentyn a ddychwelwyd adref o dan y rhaglen wedi aros gartref chwe mis yn ddiweddarach, a bod pryderon ynghylch diogelwch llawer o’r plant wedi dirywio (Gill, C. 2016    Taking Care evaluation: the return home and short-term outcomes for looked after children. Llundain: NSPCC).   Mae’r Fframwaith wedi’i argymell gan y Sefydliad Cenedlaethol dros Ragoriaeth mewn Iechyd a Gofal (NICE) fel adnodd i wella sefydlogrwydd lleoliadau.

Mae’r sesiwn yn cynnwys cyfle i’r gynulleidfa ofyn cwestiynau.

Cyflwynir gan: Chiara Marin, Rheolwr Gweithredu, NSPCC ac Anna Holland, Gweithiwr Cymdeithasol Ymgynghorol, NSPCC

Amser: 1.30 – 2.30 y.p

Dyddiad: 13ydd Mai 2021

Rhannu prif negeseuon o’r gwerthusiad o gynllun ymyrryd Gwella.

Roedd ‘Gwella’ yn ymyriad llwyddiannus a gafodd ei ddatblygu a’i gynnal gan Barnardo’s Cymru ar draws gogledd a de Cymru rhwng 2017 a 2020.

Crëwyd y cynllun ymyrryd i gefnogi plant rhwng 5 ac 11 oed oedd yn gysylltiedig â’r gwasanaethau cymdeithasol ac wedi cael profiad o drawma a cham-drin. Ei nod oedd cynnig system o weithwyr proffesiynol cefnogol o’u cwmpas oedd yn ymwybodol o faterion trawma, a gwella eu perthynas â’u prif ofalwyr. Cafodd 31 o blant a’u rhieni a’u gofalwyr eu cefnogi drwy’r prosiect hwn. Mae’r sesiwn hon yn rhannu negeseuon allweddol o werthuso’r prosiect.

Roedd hyn yn cynnwys pwyslais amlwg ar ddogfennu profiadau pawb oedd yn gysylltiedig, gan gynnwys tîm Gwella, rhieni a gofalwyr, plant, arbenigwyr ymgynghorol a gweithwyr proffesiynol allanol o feysydd gofal cymdeithasol ac addysg. Mae’r prif negeseuon yn canolbwyntio ar beth oedd cynllun ymyrryd Gwella a sut y gellir ei gyflwyno’n effeithiol, ynghyd â rhannu beth oedd y deilliannau i blant a theuluoedd a sut a pham bod y rhain wedi digwydd.  

Cyflwynir gan

Dr Sophie Hallett, Prifysgol Caerdydd.

Am fwy o wybodaeth, ymwelch a tudalen y prosiect

Cyfres 1 DRILL: Moeseg ymchwil anabledd – Gwersi ar gyfer ymchwil ac ymarfer

Rhwydwaith Cymru gyfan yw ExChange, a’i nod yw dod â gweithwyr, ymchwilwyr a’r rheini sy’n defnyddio gwasanaethau ynghyd i rannu profiadau ac arbenigedd, ac i ddysgu o’i gilydd. Ein nod yw gwella gwaith cymdeithasol a gwasanaethau gofal cymdeithasol drwy sbarduno trafodaeth a meithrin perthnasau parhaus rhwng pobl â gwahanol mathau o arbenigedd.

Ein cred yw bod gwaith ymchwil yn cael mwy o effaith pan fo’n rhan o drafodaeth barhaus rhwng ymchwilwyr, ymarferwyr, a’r rhai sydd â phrofiadau uniongyrchol o ddefnyddio gwasanaethau. Rydym felly yn canolbwyntio ar ddod ag ymchwilwyr blaenllaw i gysylltiad uniongyrchol â gweithwyr, rheolwyr, a’r rhai sy’n defnyddio gwasanaethau, er mwyn i ni allu dysgu o’n gilydd. Yn ystod ein blwyddyn gyntaf, rydym yn rhedeg rhaglen o fwy na 20 o ddigwyddiadau ledled Cymru, a hynny’n cynnwys cynadleddau mawr a seminarau bach gydag arbenigwyr blaenllaw.

Sefydlwyd ExChange gan y Ganolfan Cascade ym Mhrifysgol Caerdydd, ond rydym yn cydweithio’n agos â phrifysgolion Abertawe a Bangor, a gobeithiwn wneud hynny â phrifysgolion eraill ledled Cymru hefyd. Mae bron pob awdurdod lleol yng Nghymru yn aelod, yn ogystal ag elusennau allweddol a sefydliadau eraill. Gobeithiwn y bydd hyn yn ein galluogi i roi amrywiaeth o gyfleoedd i drafod a chydweithio, a hynny gan ganolbwyntio’n barhaus ar sicrhau bod ein gwaith ymchwil yn gwneud gwahaniaeth. Os hoffech ragor o wybodaeth, neu i gymryd rhan, cysylltwch â ni drwy ebost: contact@exchangewales.org.

Gweminar: Defnyddio llety diogel at ddibenion lles yng Nghymru

Dyddiad: Dydd Mercher 9fed Medi am 11.30yb

Yn gynharach eleni, oherwydd y cyfnod cloi, nid oeddem yn gallu cynnal ein gweithdy ar Ddefnyddio llety diogel at ddibenion lles yng Nghymru. Bydd ExChange Wales nawr yn cynnal gweminar am ddim yn ei le. Byddwn yn recordio’r weminar hon a bydd ar gael yn fuan ar ôl y digwyddiad byw. Os na allwch ymuno â ni ar y diwrnod, ymwelwch â sianel Cascade i weld y weminar yn dilyn y digwyddiad.

Haniaethol

Cartrefi preswyl yw llety diogel gyda chymeradwyaeth i gyfyngu ar ryddid pobl ifanc rhwng 10 a 17 oed sy’n risg ddifrifol iddynt hwy eu hunain neu i eraill. Er bod pobl ifanc yn aml yn mynd i mewn i lety diogel (neu amgen) trwy’r system cyfiawnder troseddol, mae llawer yn cael eu gosod gan y gwasanaethau cymdeithasol am resymau lles ac nid oes fawr o arwydd bod yr arfer hwn yn lleihau. Cymhlethir y sefyllfa drafferthus hon ymhellach gan brinder lleoliadau diogel yng Nghymru sy’n gweld llawer o bobl ifanc yn cael eu rhoi y tu allan i Gymru neu heb wely mewn gofal diogel oherwydd diffyg argaeledd.

Ar hyn o bryd prin yw’r dystiolaeth ymchwil o’r hyn a arweiniodd at hyn na’r hyn y gellir ei wneud i wella materion. Er mwyn rhoi gwell mewnwelediad, archwiliodd prosiect diweddar a gomisiynwyd gan Social Care Wales ac a gynhaliwyd gan CASCADE ym Mhrifysgol Caerdydd brofiadau pobl ifanc o Gymru cyn, yn ystod ac yn dilyn atgyfeiriad i lety diogel. Achosodd llawer o ganfyddiadau bryder dwfn ac arweiniodd at gyfres o argymhellion.

Bydd y gweithdy yn rhoi cyfle i ymarferwyr a rheolwyr glywed am yr astudiaeth a’i chanfyddiadau, a’u defnyddio fel platfform ar gyfer trafodaeth gydweithredol ar

  • Argymhellion yr astudiaeth
  • I ba raddau y mae’r argymhellion yn mapio ar brofiad ymarfer ac a fyddent yn elwa o gael eu diwygio
  • Rhagwelir rhwystrau wrth weithredu’r argymhellion
  • Sut y gellid goresgyn rhwystrau o’r fath

A gyflwynir gan:
CASCADE: Canolfan Ymchwil a Datblygu Gofal Cymdeithasol Plant, Prifysgol Caerdydd

Cofrestrwch ar gyfer y digwyddiad

Barod i fynychu digwyddiad? Gwiriwch ein rhestr paratoi at ddigwyddiadau

Dyma rhai ffyrdd o baratoi at ddigwyddiad ExChange Wales. Ymchwiliwch y lleoliad ac amseroedd teithio er mwyn cyrraedd yn gynnar. Edrychwch ar amserlen neu fanylion y darlithydd neu arweinydd y gweithdy i ymgyfarwyddo â’u harbenigedd ac i baratoi cwestiynau. Yn ystod y digwyddiad, cysylltwch ag ymchwilwyr, staff neu ymarferwyr eraill i ehangu meysydd sydd o ddiddordeb i chi. 

Dewch a deunyddiau – beiro a phapur neu declyn ar gyfer cymryd nodiadau. Peidiwch ag anghofio gwneud gwaith ar ôl y gweithdy: efallai y bydd cyflwyniadau, Twitter, neu ddeunyddiau pellach ar gael. Ac yn olaf: edrychwch allan am ein digwyddiad nesaf!

Tra’ch bod yma, archwiliwch adnoddau ExChange Wales:

  • Dilynwch ni ar Twitter i dderbyn cyhoeddiadau byw cyfoes o’n digwyddiadau: Twitter.com/exchangewales
  • Gwelwch ein harchif digwyddiadau
  • Ewch i’n hadran adnoddau i wylio fideos, gwrando ar bodlediadau, a mwy
  • Darganfyddwch fwy am ein hacademyddion, ymchwilwyr, ac aelodau tîm yn CASCADE
  • Archwiliwch feysydd arbenigol ein gwefan: Newyddion, Addysg & Gofal, Teulu & Chymuned
  • Ymgyfarwyddo â’n polisi canslo digwyddiadau:
  • Mae digwyddiadau ExChange yn rhad ac am ddim ac yn cael eu hariannu gan Exchange Wales. Er mwyn i ni allu cynnal digwyddiadau a’u gwneud yn gynaliadwy, rydym yn codi ffi diffyg presenoldeb o £30. Rydym yn gofyn am rybudd deuddydd cyn canslo. Os na chawn ein hysbysu o’ch gohiriad o fewn yr amser yma byddwn yn codi tâl o £30 ar eich cyflogwr.
  • Dysgu pellach: ymwelwch â’r Ganolfan Ymchwil a Datblygu Gofal Cymdeithasol i Blant (CASCADE) i weld prosiectau ymchwil cyfredol a chwblhawyd, newyddion cyfredol, a diweddariadau Canolfan What Works

Yn olaf, os yw ein digwyddiad yn ddiddorol neu’n ddefnyddiol i chi, ystyriwch ail-drydar ni @exchangewales. Edrychwn ymlaen at eich croesawu.

Book events through the ExChange Wales Eventbrite.